Odwilż na plantacjach truskawek: jak uratować zalany system korzeniowy
Zima 2025/2026 zapisała się jako okres silnych mrozów, sięgających lokalnie nawet –27°C, oraz – zwłaszcza we wschodnio-południowej części kraju – obfitych opadów śniegu. Ocieplenie, które nastąpiło tuż po nich, przyczyniło się do powstania w wielu lokalizacjach zastoisk wody. Gdy system drenażowy nie nadąża z odprowadzaniem wilgoci, a gleba pozostaje częściowo zamarznięta, system korzeniowy truskawek jest narażony na poważne uszkodzenia. Jak szybko reagować na nadmiar wody i jak zregenerować rośliny, by bez strat wejść w okres wegetacji?
Spis treści
Zagrożenia wynikające z zastoisk wody na plantacji truskawek
Odwilż na plantacjach truskawek, która nastąpiła w lutym 2026, w wielu lokalizacjach spowodowała powstanie zastoisk wody. Jej nadmiar zagraża przede wszystkim włośnikom korzeniowym, odpowiedzialnym za aktywne pobieranie wody i składników pokarmowych.
Odwilż na plantacji truskawek a susza fizjologiczna
Mianowicie w nasiąkniętej wodą glebie dochodzi do deficytu tlenu. To z kolei prowadzi do niedotlenienia korzeni, co w konsekwencji powoduje ich zaduszanie, a następnie zamieranie. Mamy wówczas do czynienia ze zjawiskiem suszy fizjologicznej: roślina wykazuje objawy więdnięcia, mimo nadmiaru wody w otoczeniu. Dzieje się tak, ponieważ uszkodzony system korzeniowy traci drożność i zdolność do transportu wody. Często bywa to błędnie diagnozowane jako brak wilgoci, a dodatkowe nawadnianie w takim momencie jedynie przyspiesza procesy degradacji korzeni.
Działania interwencyjne: Jak skutecznie odprowadzić nadmiar wody z plantacji?
Jeśli na Twojej plantacji (szczególnie na glebach ciężkich i zlewnych) pojawiły się zalewiska, konieczna jest niezwłoczna interwencja. Albowiem przedłużająca się stagnacja wody drastycznie obniża potencjał regeneracyjny roślin.
W tym celu należy podjąć następujące działania:
- Udrożnienie systemów melioracyjnych: Sprawdź przepustowość rowów odpływowych i drenaży. Usuń wszelkie zatory blokujące swobodny odpływ wody poza teren uprawy.
- Tworzenie rowów ratunkowych: Jeśli woda zalega w naturalnych obniżeniach terenu, wykonaj dodatkowe, tymczasowe przekopy odprowadzające nadmiar cieczy.
- Budowa zbiorników retencyjnych: W skrajnych sytuacjach warto rozważyć wykonanie zbiornika retencyjnego w najniższym punkcie plantacji. Pozwoli to na obniżenie lustra wody na pozostałej powierzchni pola i odciążenie strefy korzeniowej roślin z nadmiaru wody.
- Monitoring warunków agrometeorologicznych: Śledź prognozy i na bieżąco dostosowuj swoje działania do zmieniającej się sytuacji pogodowej, aby zapobiec ponownym podtopieniom.
Regeneracja systemu korzeniowego po odwilży na plantacji truskawek: Biostymulacja po stresie abiotycznym
Dodatkowo – po odprowadzeniu wody i ustabilizowaniu warunków glebowych – należy zadbać o odbudowę aktywnego systemu włośnikowego. Rośliny wymagają bowiem intensywnego wsparcia, aby zrekompensować uszkodzenia powstałe w wyniku stresu zalania.
W związku z powyższym rekomendujemy rozwiązania mające na celu złagodzenie stresu oraz odbudowę i stymulację rozwoju systemu korzeniowego:
- HUMIK i ASKAN: Aplikowane poprzez system fertygacji, intensyfikują procesy ryzogenezy i wspierają rozwój zdrowej biomasy korzeniowej.
- Łatwo dostępny fosfor: Pierwiastek ten jest kluczowy dla energetyki komórkowej i budowy silnych korzeni. Podanie fosforu w początkowej fazie wegetacji umożliwi roślinom szybkie odzyskanie pełnej wydajności w pobieraniu składników odżywczych.
Melioracja podstawą gospodarowania wodą na plantacji
Podsumowując, w przypadku gwałtownej odwilży na plantacji truskawek, nie czekajmy na samoistne wsiąkanie wody. Albowiem przy zamarzniętym podglebiu proces ten jest zbyt powolny, by zapewnić bezpieczeństwo delikatnym korzeniom. Fundamentem sukcesu jest sprawna melioracja, a następnie ukierunkowana biostymulacja. Takie podejście do problemu zastoisk na przedwiośniu pozwoli zminimalizować wypady roślin i zabezpieczy plon w nadchodzącym sezonie.
FAQ - Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego truskawki więdną, mimo że gleba jest całkowicie nasiąknięta wodą?
To zjawisko nazywamy suszą fizylozoiczną. Nadmiar wody wypiera tlen z gleby, co prowadzi do uszkodzenia i zamierania włośników korzeniowych. Roślina traci „pompę” ssącą i mimo dostępu do wody w glebie, nie potrafi jej przetransportować do liści.
Na jakich typach gleb ryzyko uszkodzeń korzeni po odwilży jest największe?
Najbardziej narażone są plantacje na glebach ciężkich, gliniastych i zlewnych, które mają naturalną tendencję do tworzenia zalewisk. Na takich stanowiskach systemy melioracyjne muszą być sprawdzane ze szczególną starannością.
Czy standardowe nawożenie NPK wystarczy do regeneracji po zalaniu?
Tradycyjne nawożenie jest ważne, ale w pierwszej fazie po stresie zalania priorytetem jest odbudowa włośników. Dlatego kluczowe jest podanie łatwo dostępnego fosforu oraz biostymulatorów, które „wymuszą” na roślinie regenerację systemu korzeniowego przed intensywnym wzrostem masy nadziemnej.
Jak zaleganie wody wpływa na dostępność składników?
Długotrwałe zalanie i brak tlenu zmieniają potencjał redoks gleby, co może prowadzić do strat azotu (denitryfikacja) oraz uwsteczniania się fosforu. Dlatego tak ważne jest podanie świeżej porcji łatwo dostępnego fosforu zaraz po ustąpieniu wody.
Po czym poznać, że system korzeniowy zaczął się regenerować?
Pierwszym sygnałem jest pojawienie się młodych, białych włośników na korzeniach truskawki oraz odzyskanie turgoru przez najmłodsze liście. Warto przeprowadzić odkrywkę kontrolną w kilku miejscach plantacji, aby ocenić dynamikę ryzogenezy (odbudowy i rozwoju systemu korzeniowego).
Przeczytaj również
HUMIK
FERTYGOLD 9-45-15 + mikro
