Chwościk buraka ćwikłowego już atakuje! Jak go zwalczać?
Sezon 2026 zaskoczył plantatorów buraka wyjątkowo wczesnym pojawieniem się infekcji Cercospora beticola. Chwościk buraka ćwikłowego daje o sobie znać już na etapie wschodów. Jak rozpoznać pierwsze objawy choroby i jak ją skutecznie zwalczać?
Spis treści
Jak rozpoznać chwościka na młodych roślinach buraka ćwikłowego?
Sprawcą chwościka buraka jest grzyb Cercospora beticola. Rozwojowi choroby sprzyja wysoka wilgotność powietrza oraz wahania temperatury. Wówczas na liściach pojawiają się brunatne lub szarobrunatne plamy, które często są odgraniczone od zdrowej tkanki ciemniejszą obwódką. W tym roku objawy infekcji są widoczne już na liścieniach oraz pierwszych liściach właściwych. Tak wczesna infekcja prowadzi do zahamowania rozwoju liści i całych roślin. Alarmującym sygnałem jest charakterystyczne przebarwienie – rośliny przybierają kolor bordowy lub buraczkowy.
Część roślin jest zielona. Niestety, są też i takie, które wzeszły, ale mają zabarwienie bordowe, buraczkowe — to jest właśnie oznaka, że choroba już się rozwija.
Co więcej, w przypadku wcześnie wysiewanych buraków diagnostykę utrudniają uszkodzenia mrozowe, które mogą współwystępować z infekcją. Dokładna lustracja pola pozwala prawidłowo zidentyfikować przyczynę problemów i dobrać odpowiednie działanie naprawcze.
Ochrona buraka ćwikłowego przed chwościkiem – od czego zacząć?
W przeciwieństwie do buraka cukrowego, gdzie patogen pojawia się zazwyczaj pod koniec czerwca lub w lipcu, burak ćwikłowy bywa atakowany tuż po wschodach. Oznacza to, że ochronę plantacji należy planować od samego początku wegetacji.
Niestety, wybór środków ochrony jest ograniczony, dlatego należy stawiać na ich racjonalne wykorzystanie. Najczęściej stosuje się produkty oparte na następujących substancjach czynnych:
- azoksystrobina,
- difenokonazol,
- tebukonazol.
Pamiętaj! Grzyb Cercospora beticola dość łatwo buduje odporność na fungicydy. Aby utrzymać wysoką skuteczność zabiegów, niezbędna jest rotacja substancji z różnych grup chemicznych.
Wspomaganie ochrony preparatami miedziowymi
Równolegle do ochrony fungicydowej warto wspomóc się preparatami zawierającymi tzw. miedź układową, ewentualnie siarkę.
Nawóz Gluko Miedź Extra oparty o miedź jonową wspomaga tradycyjną ochronę przed chwościkiem, wspierając regenerację roślin osłabionych przez infekcję grzybową i stres wywołany trudnymi warunkami pogodowymi. W bieżącym sezonie jest to szczególnie istotne, albowiem wiele plantacji buraka ucierpiało – w mniejszym lub większym stopniu – wskutek przymrozków wiosennych. Unikalna forma miedzi skompleksowanej związkami glukonowymi jest łatwo przyswajana przez rośliny. Dzięki temu Gluko Miedź Extra działa szybko, zapewniając natychmiastowe odżywienie i jest wysoko efektywny.
Uwaga: Stosując preparaty miedziowe i siarkowe na bardzo wczesnym etapie rozwoju buraków, należy zachować szczególną ostrożność i ściśle przestrzegać zalecanych dawek. Miedź w zbyt wysokich stężeniach może bowiem powodować fitotoksyczność, szczególnie na roślinach w fazie liścieni i pierwszych liści właściwych.
GLUKO MIEDŹ EXTRA
Aminovital Power
CHITOFORCE TURBO
Warunki pogodowe a ryzyko infekcji chwościkiem w sezonie 2026
Pogoda od początku sezonu 2026 sprzyja wczesnym infekcjom chwościkiem. Dlatego tak ważna jest regularna lustracja plantacji i szybka reakcja w przypadku zdiagnozowania pierwszych objawów choroby.
Sytuację komplikują wspomniane przymrozki. Uszkodzenia mrozowe bywają mylone z pierwszymi objawami chwościka, co opóźnia wykonanie niezbędnych zabiegów fungicydowych.
Tych buraczków, które się pokazały takie bordowe, za chwilę może nie być. Nie zwlekajmy więc z zabiegami. Tylko dokładna ocena stanu plantacji i szybka interwencja pozwala zapobiec poważnym stratom w plonie.
FAQ - Najczęściej zadawane pytania
Kiedy wykonać pierwszy zabieg na chwościka w buraku ćwikłowym?
W sezonie 2026 zabiegi należy rozpocząć natychmiast po zaobserwowaniu pierwszych objawów choroby. W przeciwieństwie do buraka cukrowego, w burakach ćwikłowych presja chwościka może wystąpić tuż po wschodach.
Jak odróżnić chwościk buraka od uszkodzeń po przymrozkach?
Rośliny po przymrozkach często stają się wodniste lub czernieją pod wpływem niskiej temperatury. Z kolei infekcja grzybowa objawia się poprzez drobne, nekrotyczne plamki, które z czasem prowadzą do zamierania całych fragmentów liścia. Jeśli zauważysz, że siewki przestały rosnąć i nie pojawiają się nowe przyrosty, jest to wyraźny sygnał, że plantację opanowała choroba, a nie tylko stres pogodowy.
Czym zwalczać chwościka w buraku ćwikłowym?
Obecnie do zwalczania chwościka w buraku ćwikłowym wykorzystywane są preparaty zawierające azoksystrobinę, difenokonazol lub tebukonazol. Stosując środki ochrony roślin, należy przestrzegać etykiety oraz zadbać o rotację produktów z różnych grup chemicznych, aby uniknąć zjawiska odporności grzyba.
Czy warto stosować miedź w uprawie buraka ćwikłowego?
Tak, preparaty oparte na miedzi jonowej (np. Gluko Miedź Extra) wspomagają regenerację roślin i ograniczają rozwój patogenów. Należy jednak uważać na dawki we wczesnych fazach rozwojowych, aby uniknąć fitotoksyczności.
Jakie są objawy chwościka na buraku ćwikłowym?
Najbardziej typowe objawy chwościka to okrągłe, brunatne lub szarobrunatne plamy z wyraźną, ciemniejszą obwódką. Na wczesnym etapie infekcja powoduje szybkie zasychanie liścieni i zahamowanie wzrostu liści właściwych, co skutkuje brakiem nowych przyrostów i nierównomiernym rozwojem roślin na plantacji.
Przeczytaj również
- PAMIĘTAJ, KUPUJĄC ŚRODKI OCHRONY ROŚLIN!
Ze środków ochrony roślin należy korzystać z zachowaniem bezpieczeństwa. Przed każdym użyciem przeczytaj informacje zamieszczone w etykiecie i informacje dotyczące produktu. Zwróć uwagę na zwroty wskazujące rodzaj zagrożenia oraz przestrzegaj środków bezpieczeństwa zamieszczonych w etykiecie. Środki ochrony roślin do użytku profesjonalnego mogą być nabyte tylko i wyłącznie przez osoby pełnoletnie oraz posiadające kwalifikacje wymagane od osób nabywających środki ochrony roślin określone w ustawie (art. 28 Ustawy z 8 marca 2023 r. o Środkach Ochrony Roślin Dz. Ust. 2020 poz. 2097 z późn. zm.).
